Zalanie mieszkania i dopłata z PFRON - co z kosztorysem?

Artykuł sponsorowany
Krótka odpowiedź: w obu sytuacjach, przy wniosku do PFRON i przy szkodzie po zalaniu, o wysokości wypłaty decyduje kosztorys, a nie opis zdarzenia. Różnica jest taka, że PFRON finansuje do 95 procent kosztów przyszłego przedsięwzięcia, a ubezpieczyciel zwraca wartość przywrócenia stanu sprzed szkody. Pierwszy dokument patrzy w przód, drugi w tył, i dlatego nie da się złożyć tego samego papieru w obu miejscach.
Dwie sprawy, które najczęściej trafiają do nas z gotowym odrzuceniem wniosku w ręku: wniosek do powiatowego centrum pomocy rodzinie bez wyceny prac i zgłoszenie szkody z zalania, w którym poszkodowany podał kwotę „z głowy". W obu przypadkach kwota była do obrony. Zabrakło dokumentu, który ją uzasadnia.
Ile naprawdę można dostać z PFRON
Dofinansowanie do likwidacji barier architektonicznych przysługuje osobie z niepełnosprawnością mającej trudności w poruszaniu się, która jest właścicielem lokalu albo ma zgodę właściciela na przeróbki. Zasady wynikają z ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej (Dz.U. 1997 nr 123 poz. 776) oraz rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 25 czerwca 2002 r. (Dz.U. 2002 nr 96 poz. 861).
| Parametr | Wartość |
|---|---|
| Udział dofinansowania | do 95% kosztów przedsięwzięcia |
| Wkład własny | co najmniej 5% |
| Górny limit | piętnastokrotność przeciętnego wynagrodzenia |
| Podstawa limitu (II kw. 2026) | 9 233,13 zł × 15 = 138 496,95 zł |
| Gdzie wniosek | PCPR właściwe dla miejsca zamieszkania, także przez system SOW |
Podstawa limitu zmienia się co kwartał razem z komunikatem GUS o przeciętnym wynagrodzeniu w gospodarce narodowej.
Praktyczna konsekwencja tej konstrukcji: limit nie jest stałą kwotą z ulotki, tylko liczbą, która rusza się cztery razy w roku. W drugim kwartale 2026 przeciętne wynagrodzenie spadło względem pierwszego o 329,75 zł, co obniżyło górny pułap o niemal pięć tysięcy złotych. Przy wniosku na granicy limitu ma to znaczenie.
Co powinno znaleźć się w wycenie składanej do PCPR, rozpisaliśmy tutaj: https://kosztorysanci.com.pl/blog/pfron-dofinansowanie-do-remontu.
Zalanie: dwie wartości, dwie różne kwoty
Przy szkodzie z zalania pierwsza rzecz do sprawdzenia nie jest w kosztorysie, tylko w polisie: czy odszkodowanie liczone jest w wartości odtworzeniowej, czy rzeczywistej. Różnica bywa dwukrotna.
| Wartość odtworzeniowa | Wartość rzeczywista | |
|---|---|---|
| Co pokrywa | koszt przywrócenia stanu sprzed szkody | ten sam koszt pomniejszony o zużycie |
| Panele po 12 latach | cena nowych paneli i ułożenia | cena pomniejszona o amortyzację |
| Gdzie szukać | w ogólnych warunkach ubezpieczenia, nie w polisie | |
Gdy szkodę powoduje sąsiad, podstawą roszczenia jest Kodeks cywilny (Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93) i zasada naprawienia szkody w pełnej wysokości. Kosztorys jest wtedy dowodem w sprawie, a nie prośbą o dobrą wolę. Wzór takiego dokumentu z opisem pozycji znajduje się pod adresem https://adrem.org.pl/kosztorys-zalania-mieszkania-wzor/.
Co zrobić w pierwszej dobie po zalaniu
Zdjęcia robi się przed osuszaniem, nie po. Zalana ściana po tygodniu wygląda prawie normalnie, a zacieki na zdjęciach z pierwszego dnia są jedynym materiałem, którego nie da się odtworzyć. Warto też od razu spisać protokół z administracją budynku i zachować rachunki za osuszanie, bo to koszt celowy i podlega zwrotowi na równi z remontem.
Najczęstszy błąd w zgłoszeniach, które widzimy: poszkodowany zaczyna remont przed oględzinami. Wtedy rzeczoznawca ubezpieczyciela nie ma czego wycenić i zostaje przy kwocie z dokumentacji fotograficznej, zwykle niższej.
Czy do wniosku PFRON wystarczy oferta od wykonawcy?
PCPR zwykle oczekuje wyceny z rozbiciem na pozycje, bo musi ocenić, czy prace faktycznie likwidują barierę architektoniczną. Oferta z jedną kwotą za całość nie pozwala tego sprawdzić. Kosztorys z przedmiarem pozwala, i przy okazji ułatwia późniejsze rozliczenie dofinansowania.
Ubezpieczyciel zaniżył wypłatę. Co dalej?
Przysługuje odwołanie do zakładu ubezpieczeń, a po jego wyczerpaniu wniosek do Rzecznika Finansowego. W obu krokach potrzebna jest własna wycena, bo spór sprowadza się do zestawienia dwóch kosztorysów pozycja po pozycji. Samo stwierdzenie, że kwota jest za niska, nie wystarcza.
Czy dofinansowanie z PFRON wyklucza odszkodowanie od ubezpieczyciela?
Nie, bo dotyczą różnych rzeczy. PFRON finansuje likwidację bariery architektonicznej, a ubezpieczyciel pokrywa szkodę. Problem pojawia się wtedy, gdy ten sam zakres prac miałby zostać sfinansowany dwa razy, dlatego w obu wnioskach zakresy muszą być rozdzielone.
Na czym to oparte
- Ustawa z 27.08.1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, Dz.U. 1997 nr 123 poz. 776.
- Rozporządzenie MPiPS z 25.06.2002 r., Dz.U. 2002 nr 96 poz. 861 - zadania powiatu finansowane ze środków PFRON, w tym likwidacja barier architektonicznych.
- Ustawa z 23.04.1964 r. Kodeks cywilny, Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93 - naprawienie szkody.
- GUS, przeciętne miesięczne wynagrodzenie w gospodarce narodowej: 9 233,13 zł w II kwartale 2026 r. wobec 9 562,88 zł w I kwartale.
- Praktyka własna: kosztorysy odszkodowawcze i wyceny do wniosków PFRON, w stałej współpracy z kancelariami i rzeczoznawcami.