Premier Tusk w Wieluniu: „Niech ten rok szkolny będzie rokiem wrażliwości i szacunku”
Inauguracja w cieniu historycznej pamięci
W poniedziałek, 1 września 2026 r., Premier Donald Tusk wziął udział w uroczystym rozpoczęciu roku szkolnego w Zespole Szkół nr 1 w Wieluniu. Wybór tego miejsca nie był przypadkowy – to właśnie Wieluń, zaatakowany przez III Rzeszę o świcie 1 września 1939 r., stał się jednym z symboli tragicznego początku II wojny światowej. Szef rządu, zanim spotkał się z uczniami i nauczycielami, zapalił znicz pod pomnikiem ofiar września 1939 roku, oddając hołd kilkuset ofiarom niemieckich nalotów.
W swoim wystąpieniu Premier podkreślił, że data 1 września łączy dwa ważne doświadczenia: radość z nowego początku i pamięć o narodowej tragedii. „Dziś powinniśmy w każdej szkole pamiętać, że nienawiść, pogarda, przemoc, agresja prowadzą do zła” – mówił, zwracając się do młodzieży. Podkreślił, że pamięć o wojnie powinna być dla kolejnych pokoleń moralnym kompasem, który pozwoli odróżniać dobro od zła i unikać błędów przeszłości.
Wieluń – symbol zniszczenia i ofiary
Atak na Wieluń, przeprowadzony przez Luftwaffe wczesnym rankiem 1 września 1939 r., był jednym z pierwszych aktów agresji przeciwko Polsce. Miasto, pozbawione obrony przeciwlotniczej i wojskowych celów, zostało zbombardowane z wyjątkowym okrucieństwem. Szacuje się, że w wyniku nalotów zginęło co najmniej 1200 osób, a centrum miejscowości zostało zniszczone w 90 procentach. Wieluń, podobnie jak Westerplatte, stał się symbolem barbarzyństwa wojny, choć – jak zauważył Premier – spór o to, gdzie dokładnie rozpoczęła się wojna, ma drugorzędne znaczenie.
„Ważne jest, aby wszędzie na świecie, tak jak jest tutaj w Wieluniu, pamiętać o tym, co do tej wojny doprowadziło, jak straszliwym nieszczęściem jest wojna i jak wielkim zadaniem każdego pokolenia jest wojny uniknąć” – powiedział Donald Tusk. Jego słowa były skierowane nie tylko do Polaków, ale także do całej międzynarodowej społeczności, która wciąż mierzy się z konsekwencjami konfliktów zbrojnych. Premier rozmawiał również z Panią Anielą i Panem Eugeniuszem – świadkami bombardowania miasta, co nadało uroczystości osobisty, poruszający wymiar.
Lekcja na dziś – szacunek i reagowanie na przemoc
Premier zaapelował do uczniów, aby codziennymi postawami budowali społeczeństwo odporne na nienawiść i agresję. „To, w jaki sposób traktujecie swoich rówieśników, to, jak reagujecie na przemoc, na agresywną głupotę ma wielkie znaczenie” – mówił. Wskazał, że młode pokolenia nie doświadczają dziś dramatów wojennych, ale to od nich zależy, czy Polska pozostanie krajem wolnym i bezpiecznym. Odpowiedzialność ta zaczyna się od drobnych gestów – wzajemnego szacunku, respektowania odmiennych opinii, pomocy słabszym.
Szef rządu zwrócił uwagę na narastający problem przemocy w polskich szkołach, w tym przypadki o podłożu narodowościowym. „Bardzo Was proszę, szanujcie się nawzajem, respektujcie swoje opinie, szanujcie nauczycieli, kłóćcie się z nimi, kiedy czujecie, że macie rację. Pomyślcie przynajmniej raz w tygodniu o tych, którzy potrzebują Waszej pomocy i postarajcie się im pomóc. To jest najpiękniejsza lekcja wychowania obywatelskiego” – zakończył swoje wystąpienie Premier.
„Dziś powinniśmy w każdej szkole pamiętać, że nienawiść, pogarda, przemoc, agresja prowadzą do zła”
Donald Tusk, Premier RP
Marki – lokalna perspektywa wychowania obywatelskiego
Choć uroczystość odbyła się w Wieluniu, przesłanie Premiera ma bezpośrednie przełożenie na społeczność Marki. Nasze miasto, położone w aglomeracji warszawskiej, dynamicznie się rozwija – przybywa mieszkańców, powstają nowe osiedla, a szkoły pękają w szwach. W takich warunkach szczególnie ważne jest budowanie atmosfery wzajemnego szacunku i tolerancji, zwłaszcza że do mareckich klas uczęszcza coraz więcej dzieci z różnych środowisk i krajów.
Lokalne szkoły, takie jak Szkoła Podstawowa nr 3 czy Zespół Szkół nr 2, od lat realizują programy antyprzemocowe i wychowawcze, ale apel Premiera pokazuje, że to wciąż za mało. Władze Marki, we współpracy z radami rodziców i organizacjami pozarządowymi, powinny rozważyć intensyfikację działań na rzecz integracji i reagowania na agresję. Codzienne wybory uczniów – czy to na boisku, w szatni, czy na szkolnym korytarzu – kształtują postawy obywatelskie, które w przyszłości zadecydują o jakości naszego wspólnego życia.
Najważniejsze fakty z wystąpienia Premiera
- 1 września 2026 r. – inauguracja roku szkolnego w Zespole Szkół nr 1 w Wieluniu
- Co najmniej 1200 ofiar – bilans niemieckiego nalotu na Wieluń w 1939 r.
- 90% – stopień zniszczenia centrum Wielunia podczas bombardowania
- Premier Donald Tusk zapalił znicz pod pomnikiem ofiar oraz rozmawiał z naocznymi świadkami – Panią Anielą i Panem Eugeniuszem
Pamięć o II wojnie światowej to nie tylko lekcja historii, ale przede wszystkim przestroga. Jak podkreślił Premier, znajomość faktów nie wystarczy – potrzebna jest refleksja nad ich znaczeniem. To ona kształtuje moralny kompas, który pozwala kolejnym pokoleniom unikać dróg prowadzących do tragedii. W tym kontekście apel o wrażliwość, szacunek i walkę z pogardą nabiera szczególnej wagi – zarówno w Wieluniu, jak i w każdej polskiej szkole, także w Markach.