Nowy most w Głuchołazach otwarty. Odbudowa po powodzi za 11 mld zł

Nowy most – symbol odbudowy po powodzi

We wrześniu 2024 r. południowe województwa Polski nawiedziła katastrofalna powódź. Głuchołazy znalazły się w epicentrum żywiołu – woda zerwała most łączący dwie części miasta, a także zalała setki domów. Jak podkreślił Premier Donald Tusk podczas dzisiejszego otwarcia nowej przeprawy, to właśnie w Głuchołazach stało się jasne, że bez masywnej pomocy państwa samorząd nie ma szans sobie poradzić. Dlatego decyzje o wsparciu zapadły właśnie w tym mieście.

Nowy most na rzece Biała Głuchołaska został zaprojektowany tak, by wytrzymać ekstremalne zjawiska hydrologiczne. Jest położony o niemal metr wyżej niż stary „most Andrzeja”, a jego przęsło opiera się na masywnych przyczółkach przenoszących ciężar za umocnieniem wałów koryta. Dzięki temu konstrukcja jest znacznie bardziej odporna na wielką wodę. Przywróciła też ciągłość drogi krajowej nr 40, co ma kluczowe znaczenie dla ruchu lokalnego i tranzytowego, w tym połączeń z Czechami.

„Tu w Głuchołazach było wyraźnie widać, że bez masywnej pomocy państwa ludzie i samorząd nie mają szansy sobie poradzić. Dlatego decyzje o pomocy zapadły właśnie w tym mieście”

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

Szczegóły techniczne i finansowe przeprawy

Budowa nowego mostu oraz towarzyszącej infrastruktury technicznej kosztowała łącznie 65 mln zł. Dzięki zaangażowaniu Rządowej Agencji Rezerw Materiałowych i wojska już wcześniej powstał most tymczasowy, który umożliwił podstawową komunikację. Obecnie oddana do użytku konstrukcja – jak tłumaczył Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji Marcin Kierwiński – to przykład „odbudowy plus”. Jest nowoczesna i zaprojektowana z uwzględnieniem doświadczeń z katastrofy.

Minister Infrastruktury Dariusz Klimczak zwrócił uwagę, że nowa przeprawa nie tylko usprawni codzienne podróże i ruch transgraniczny z Czechami, ale także zwiększy bezpieczeństwo mieszkańców oraz stworzy lepsze warunki dla rozwoju gospodarczego i turystycznego całego regionu. Podniesienie o metr i wzmocnione przyczółki to rozwiązania, które mają zapobiec ponownemu przerwaniu mostu przez wezbraną wodę.

„Most, który dziś otwieramy jest przykładem odbudowy plus. Jest nowoczesny i odporny na wielką wodę”

Marcin Kierwiński, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji

„Powstał nowoczesny obiekt, zaprojektowany z uwzględnieniem doświadczeń z katastrofalnej powodzi, dzięki czemu jest znacznie bardziej odporny na ekstremalne zjawiska hydrologiczne. Usprawni nie tylko codzienne podróże i ruch transgraniczny z Czechami, ale także zwiększy bezpieczeństwo mieszkańców oraz stworzy lepsze warunki dla rozwoju gospodarczego i turystycznego całego regionu”

Dariusz Klimczak, Minister Infrastruktury

Rekordowa pomoc państwa – 11 mld zł dla poszkodowanych

Rząd na walkę ze skutkami powodzi przeznaczył w sumie 11 mld zł – największą kwotę w historii na pomoc poszkodowanym przez żywioł. Z tej puli ponad 1 mld zł trafił w formie bezpośrednich zasiłków do 62 tys. rodzin. Wsparcie objęło prawie 30 różnych instrumentów – od dotacji na infrastrukturę publiczną po zasiłki bezpośrednie dla mieszkańców.

Dla Głuchołaz rząd wyasygnował 365 mln zł. Premier Donald Tusk zaznaczył, że samorząd uparł się, by przekazać tę maksymalną możliwą kwotę na pomoc doraźną, odbudowę mostu, szkoły, żłobka i pływalni miejskiej. Dalsze prace w mieście obejmą m.in. remont mostu Świętego Wojciecha oraz inwestycje na terenach rekreacyjnych i w kompleksie sportowym, opiewające na prawie 50 mln zł. Łączna pula środków europejskich w ramach całego programu wynosi ponad 6 mld zł.

Wsparcie trafiło także do innych miejscowości dotkniętych powodzią – Lądka Zdroju, Stronia Śląskiego, Barda oraz wielu mniejszych gmin. Premier podkreślił, że pomoc nie kończy się na jednorazowych wypłatach – rządowe instrumenty będą kontynuowane tak długo, jak długo widoczne będą zniszczenia.

• Łączna kwota pomocy po powodzi: 11 mld zł
• Bezpośrednie zasiłki dla 62 tys. rodzin – ponad 1 mld zł
• Koszt nowego mostu w Głuchołazach: 65 mln zł
• Środki dla Głuchołaz: 365 mln zł
• Dalsze inwestycje w mieście (most, sport, rekreacja): prawie 50 mln zł
• Most podniesiony o 1 metr w porównaniu do poprzedniej konstrukcji

Co oznacza to dla mieszkańców Marki?

Choć Marki nie znalazły się w zasięgu katastrofalnej powodzi z 2024 r., przykład Głuchołaz uświadamia, jak ważna jest odporność lokalnej infrastruktury. Na terenie naszego miasta i okolic istnieją odcinki dróg oraz przeprawy nad rzeką Długą i Strużką, które mogą być narażone na gwałtowne wezbrania. Doświadczenia z południa Polski pokazują, że szybka reakcja państwa i inwestycje w nowoczesne obiekty mogą zminimalizować straty.

Dla mieszkańców Marki istotny jest również wymiar solidarnościowy – podatek centralny przeznaczony na pomoc poszkodowanym regionom to dowód, że system państwowy działa w sytuacjach kryzysowych. Lokalne samorządy, jak nasz, mogą czerpać wnioski z harmonogramu odbudowy Głuchołaz: najpierw most tymczasowy, potem stała przeprawa, a następnie remonty innych obiektów użyteczności publicznej. Ta metoda sprawdza się również przy zarządzaniu skutkami lokalnych podtopień czy awarii infrastruktury.

„Takie miejscowości, jak Głuchołazy zasługują na dobrą infrastrukturę, by przyciągały ludzi, turystów i dawały poczucie bezpieczeństwa”

Tomasz Siemoniak, Minister Koordynator Służb Specjalnych

Dalsze plany odbudowy Głuchołaz

Otwarcie mostu to nie koniec inwestycji w mieście. Władze zapowiedziały kontynuację prac, które obejmą remont mostu Świętego Wojciecha oraz modernizację terenów rekreacyjnych i kompleksu sportowego. Łączna wartość tych zamierzeń to prawie 50 mln zł. Równolegle trwają działania związane z odbudową szkół i żłobka – w ramach puli 365 mln zł przekazanej samorządowi.

Premier Donald Tusk zadeklarował, że rząd nie zamyka programu pomocowego. W jego ocenie szkody w Głuchołazach są nadal widoczne, a państwo ma obowiązek wspierać mieszkańców tak długo, jak będzie to konieczne. Całkowita kwota środków europejskich zaangażowanych w odbudowę terenów popowodziowych sięgnęła ponad 6 mld zł, co czyni ten program jednym z największych w historii Polski.

„Uparliśmy się, żeby przekazać maksymalną możliwą kwotę pieniędzy na pomoc w Głuchołazach. To jest ponad 360 mln złotych tylko w tym mieście – na pomoc doraźną, jak i budowę mostu, szkoły, żłobka czy pływalni miejskiej. Nie mam żadnych wątpliwości, że szkody jeszcze są widoczne. My na tym nie kończymy pomocy”

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów